Экономика және бизнес

  Биылғы тоғыз айдың қорытындысы бойынша ел экономикасының өсуі 6,3%-ға жетті, бұл жыл басындағы көрсеткіштен 2,3 пайыздық тармаққа жоғары. Өсу қарқыны қаңтардан қыркүйекке дейін жеделдеді: қаңтарда – 3,8%, қаңтар-ақпанда – 5,4%, қаңтар-наурызда – 5,6%, қаңтар-сәуірде – 6%, қаңтар-мамырда – 6%, қаңтар-маусымда – 6,3%, қаңтар-шілдеде – 6,3% және қаңтар-тамызда 6,5% болды. Бұл өсу қарқыны экономиканы әртараптандыру және салаларды теңгерімді дамыту есебінен жүзеге асырылуда. Өсімнің негізгі драйверлері көлік және қоймалау қызметтері (+21,2%), құрылыс (+14,9%), сауда (+8,8%), тау-кен (+9,3%) және өңдеу өнеркәсібі (+6,2%) болды. Негізгі капиталға салынған инвестиция көлемінің өсуі орта және ұзақмерзімді тұрақты даму үшін берік негіз қалыптастырып отыр. Биылғы қаңтар-қыркүйек аралығында…

  Елімізде жұмыс істеп тұрған шағын және орта бизнес кәсіпорындарының саны артып келеді. 2025 жылғы 1 қыркүйектегі жағдай бойынша елімізде 2 174 309 кәсіпорын тіркелген, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен (2 043 760) салыстырғанда 6,4%-ға артық. ШОБ-тың экономикадағы үлесі 38,6%-ға дейін (+0,9 пайыздық тармақ) өсті, ал өнім шығару көлемі 11,4%-ға ұлғайып, 18,7 трлн теңгені құрады. ➖ Развитие предпринимательства и инвестиции Количество действующих предприятий малого и среднего бизнеса продолжает расти. По состоянию на 1 сентября 2025 года их насчитывается 2 174 309, что на 6,4% больше, чем годом ранее (2 043 760). Доля МСБ в экономике выросла до 38,6% (+0,9 п.п.),…

2024 жылдың қорытындысы бойынша жеңілдікпен қаржыландыру шараларымен жалпы сомасы 1,3 трлн теңгеге жуық 26 мыңнан астам бизнес жоба қамтылды. 2025 жылы микро және шағын кәсіпкерлік субъектілерінің кредиттерін субсидиялауды қарастыратын жеңілдікпен несие берудің жаңа тетігі бекітілді. Субсидияланатын кредит сомасы 200 млн теңгеден аспайды, сыйақы мөлшерлемесі – 12,3%, кредит беру мерзімі – 3 жылға дейін. Жеңілдікпен кредит беретін жаңа «Өрлеу» бағдарламасы іске қосылды, оның аясында кәсіпкерлер 10 жылға дейінгі мерзімге 12,6% мөлшерлемесі бойынша 7 млрд теңгеге дейін кредит ала алады. Бүгінде 392 млрд теңгеге кәсіпкерлік субъектілерінің 1 095 жобасы қаржыландырылды. «Даму» қорының базасында екі кепілдік беру қоры құрылды. ▫️1-ші кепілдік беру қоры…

Биылғы 1 қыркүйектегі жағдай бойынша 922,1 млрд теңге сомасындағы 396 мемлекеттік нысан бәсекелес ортаға берілді, 69 нысан қайта ұйымдастыруға немесе таратуға жіберілді. Ірі мемлекеттік компаниялар IPO/SPO-ға шығарылды: ▫️«Қазмұнайгаз» АҚ – 153,9 млрд тенгеге, ▫️ «KEGOC» АҚ – 22,6 млрд тенгеге, ▫️ «Эйр Астана» АҚ – 10,6 млрд тенгеге. Экономиканы жаңғырту мәселелері жөніндегі мемлекеттік комиссия 3 трлн теңгеден астам баланстық құны бар 400-ден аса компанияны оңтайландыруды қолдады. 2026-2030 жылдары үш кезеңді оңтайландыру жоспарлануда: ▫️1 кезең (2026) – 200-ге жуық нысан; ▫️2 кезең (2027-2028) – 100-ден астам компания; ▫️ 3-кезең (2029-2030) – 60-қа жуық компания, негізінен жылу және энергетика саласында. Басты мақсат…

  Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша 2022 жылдан бастап Экономиканы демонополизациялау жөніндегі комиссия жұмыс істейді. Нәтижесінде қысқа мерзім ішінде бұрын жеке құрылымдар бақылайтын активтер мен қаражат мемлекеттік меншікке қайтарылды. Атап айтқанда, республикалық және коммуналдық меншікке 17 АҚ мен ЖШС-нің акциялар пакеттері мен оларға қатысу үлестері, Шығыс Қазақстан облысындағы мүліктік кешен, 7 ғимарат, 162 теміржол мен құрылыс нысандары, 7 автомобиль және өзге де (2 мыңнан астам бірлік) мүліктер берілді. Бұдан бөлек, «Қазақстан халқына» қоғамдық қорына 1 млрд теңге аударылды. Білім беру инфрақұрылымын қолдау қорына $100 млн және 1,49 млрд теңге берілді. ➖ Демонополизация экономики По поручению Главы государства с 2022 года действует…

2025 жылғы 1 қаңтардан бастап жаңа «Мемлекеттік сатып алу туралы» заң қолданысқа енгізілді. Ол сатып алынатын тауарлар мен қызметтердің сапасын арттыруға, рәсімдердің мерзімін қысқартуға және ашықтықты арттыруға бағытталған.Сатып алуды өткізу мерзімі үш есеге 30-дан 10 жұмыс күніне дейін қысқартылды. Қоғамдық мониторинг жүргізіледі, жеткізушілердің жауапкершілігі күшейтілді. «Кілтімен тапсырғанға дейін» тетігі енгізілді, қосалқы мердігерге берілетін жұмыстар көлемі 30%-ға дейін қысқартылды. Мөлшері аз сатып алуды жүзеге асыру мақсатында 100 АЕК-ке дейінгі тауарларды, 500 АЕК-ке дейінгі жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді бір көзден алу құқығы енгізілді. Ауылдық әкімдіктер үшін бір көзден сатып алу шегі 3 мың АЕК-тен 4 мың АЕК-ке дейін ұлғайтылды. 2019 жылдан бері…

Қазақстан 2029 жылға қарай ЖІӨ деңгейін $450 млрд-қа дейін екі есе өсіруді және кемінде $150 млрд көлемінде инвестиция тартуды мақсат етіп отыр. Осы мақсатта бизнестің біртұтас экожүйесін қалыптастыратын Инвестициялық саясаттың 2029 жылға дейінгі тұжырымдамасы жаңартылды. Инвестициялық штаб құрылды, ұлттық цифрлық инвестициялық платформа іске қосылды. «Инвестицияға тапсырыс беру» қағидаты енгізілді, ол бәсекелестік артықшылықтарды ескере отырып, өңірлік және салалық ұсыныстарды жасақтайды. Басым салалардағы құны $60 млн-нан асатын инвестициялық жобалар үшін қазақстандық заңнаманың 25 жыл бойы тұрақты болатынына кепілдік беретін инвестициялар туралы келісім жасасу қарастырылған. 2024 жылы осындай 6 келісім, 2025 жылы тағы 21 келісім жасалды. Арнайы экономикалық және индустриялық аймақтарға ерекше көңіл…

Қазақстанның инвестициялық тартымдылығы Қазақстан Орталық Азия өңіріндегі жетекші инвестициялық бағыттардың бірі ретіндегі мәртебесін сақтап қала алды. ЮНКТАД деректеріне сәйкес, 2024 жылы теңізге шыға алмайтын елдерге арнап жарияланған 5 greenfield-жобаның төртеуі Қазақстанда жүзеге асты. Қазақстанға келген тікелей шетелдік инвестиция көлемі $17,2 млрд-ты құрады, 45 жаңа жоба жүзеге асырылып, 6 200 жұмыс орны ашылды. Инвестицияның негізгі бағыттары: ▫️тау-кен өндіру өнеркәсібі – $6,5 млрд, ▫️өңдеу өнеркәсібі – $2,8 млрд, ▫️сауда – $5,3 млрд, ▫️кәсіби және ғылыми қызмет – $0,9 млрд. Аса ірі инвесторлар: Ресей ($4,1 млрд), Нидерланды ($3,8 млрд), Оңтүстік Корея ($1,2 млрд), Бельгия ($1,2 млрд) және Қытай ($1,2 млрд). 2025 жылдың бірінші…

  Қазақстанның авиакомпанияларының әуе кемелері паркі 105 бірлікті құрайды, оның ішінде 8-і биыл пайдалануға берілген жаңа ұшақтар. Бүгінгі таңда 31 елмен 144 халықаралық бағыт бойынша аптасына 842 рейс жасалады. Салада ірі инфрақұрылымдық және инвестициялық жобалар жүзеге асуда. Олар: ▫️ Арқалық әуежайы қалпына келтіріліп жатыр; ▫️ Алматы қаласы әуежайын дамытудың бас жоспары және $362 млн сомасындағы «TAV Airport Holding» инвестициялық бағдарламасы таныстырылды; ▫️ Астана қаласы әуежайын дамыту бойынша жалпы сомасы 547 млрд теңгеге инвестициялар туралы келісім жасалды; ▫️ «Қорғас - Шығыс қақпасы» АЭА-да жүк-жолаушылар әуежайын салу бойынша жалпы сомасы 250 млрд теңгеге инвестициялар туралы келісім жасалды; ▫️ Қазақстан Республикасының азаматтық пилотсыз…

  Осы жылдың тоғыз айында темір жол көлігімен жүк тасымалдау көлемі 339,4 млн тоннаны құрады, бұл 2024 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 10,5 %-ға артық. Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау үшін 2029 жылға дейін 11 мың шақырым теміржол учаскелерін жаңарту жоспарлануда, оның ішінде бүгінде 2,8 мың шақырымнан астам жолға жаңғырту жұмыстары жүргізілді. Теңіз көлігімен 2025 жылдың 9 айында 6 млн тонна жүк тасымалданды, бұл бір жыл бұрынғымен салыстырғанда 9%-ға жоғары. Қазақстандық теңіз порттары арқылы контейнерлік тасымалдар үштен біріне ұлғайып, 67,2 мың ЖФЭ-ге жетті. Маусым айында Ақтау портында контейнерлік хабтың бірінші іске қосу кешені пайдалануға берілді, жоба жыл соңына дейін порттың өткізу қабілетін…