Дина Акишева

Конституциялық реформалар жөніндегі комиссия Қазақстан Республикасының жаңа Ата Заңының жобасын жариялады. Бұл құжат азаматтардан, саяси партиялардан, қоғамдық ұйымдар мен сарапшылардан түскен ұсыныстарды мұқият талдаудың, ашық қоғамдық талқылаулардың, сондай-ақ жаңа нормалар мен ережелерді жан-жақты әрі тиянақты пысықтаудың нәтижесінде пайда болды. Конституциялық реформа Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстанда бір палаталы Парламент құру жөніндегі бастамасының негізінде туындады. Президент бұл идеяны 2025 жылғы 8 қыркүйекте өзінің халыққа арнаған жыл сайынғы Жолдауында елдің саяси жүйесін кешенді жаңғырту және жасанды интеллект дәуірінде Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуына елеулі оң серпін беру мақсатында айтқан болатын. 2025 жылғы 8 қазанда Парламенттік реформаны іске асыру жөніндегі жұмыс тобын құру туралы өкімге…

Комиссией по Конституционной реформе опубликован проект новой Конституции Казахстана. Проект нового Основного закона страны разработан в результате всестороннего анализа предложений от граждан, политических партий, общественных организаций и экспертов, открытых публичных обсуждений и детальной проработки новых норм и положений. Отправной точкой для Конституционной реформы стала инициатива Главы государства Касым-Жомарта Токаева о создании в Казахстане однопалатного Парламента. Президент озвучил данную идею 8 сентября 2025 года в рамках своего ежегодного Послания народу страны с целью комплексной перезагрузки политической системы и оказания положительного воздействия на дальнейший ход социально-экономического развития Казахстана в эпоху искусственного интеллекта. Уже 8 октября было подписано распоряжение о создании Рабочей группы…

Ата Заңымыздың жаңартылған мәтіні Қазақстан дамуының жаңа философиясын айқындайды. Онда мемлекеттің негізгі тірегі ретінде білім мен ғылым, мәдениет пен инновация алдыңғы қатарға шығарылды. Бұл еліміздің болашағы табиғи ресурстарға емес, ең алдымен зияткерлік әлеуетке, азаматтардың білімі мен жетістіктеріне сүйенетінін көрсетеді. Конституциялық өзгерістердің маңызды бағытының бірі – цифрландыру. Жаңа мәтінде азаматтардың құқықтарын цифрлық кеңістікте қорғау алғаш рет конституциялық деңгейде бекітілді. Бұл – заманауи қоғамдағы қауіпсіздік пен құқықтық қорғанысты күшейтетін өзекті қадам. Жаңартылған Конституция адам құқықтарын басты құндылық ретінде айқындайды. Адамның құқықтары мен бостандықтары бүкіл Конституцияның өзегі ретінде белгіленіп, мемлекеттік саясаттың негізгі бағдарын айқындап отыр. Бұл құқықтық мемлекетті нығайтуға бағытталған жүйелі шешім. Сонымен…

Бүгін ұсынылған Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы жобасы елдің дамуын жаңа сапалық деңгейге көтеруге бағытталған аса маңызды саяси және құқықтық құжат болып саналады. Бұл бастама соңғы жылдары жүзеге асырылып келе жатқан кең ауқымды реформалардың заңды жалғасы ретінде қабылдануы қажет. Жаңа Конституция жобасында мемлекеттік басқару жүйесін жетілдіруге, билік тармақтары арасындағы тепе-теңдікті нығайтуға, сондай-ақ азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғау тетіктерін айқындауға ерекше көңіл бөлінген. Құжатта «Күшті Президент – ықпалды Парламент – есеп беретін Үкімет» қағидаты нақты институционалдық мазмұнмен толықтырылған. Соның ішінде Парламенттің өкілеттігін күшейту, жергілікті өзін-өзі басқару жүйесін дамыту, Конституциялық бақылау институттарының рөлін арттыру демократиялық мемлекет қалыптастыру жолындағы маңызды қадамдар болып табылады. Бұл…

  По словам депутата Сената Парламента РК Нурлана Бекназарова, в связи с переходом к однопалатному парламенту предполагается внесение значительных изменений в ряд статей Конституции в разделе «Парламент», касающихся его формирования, избрания, полномочий, компетенции, процедур принятия законов и состава. Некоторые статьи предполагается полностью отменить. «Согласно проекту, Курылтай – это высший представительский орган, осуществляющий законодательную власть Республики Казахстан. Полномочия Курылтая начинаются с момента открытия его первой сессии и заканчиваются с началом работы первой сессии вновь избранного Курылтая. Организация и деятельность Курултая, правовой статус его депутатов определяются Конституционным законом», – сказал Нурлан Бекназаров. Курылтай формируется из 145 депутатов, избираемых по пропорциональной системе представительства…

Конституциялық комиссия екінші отырысында «Құрылтай», «Халық кеңесі» бөлімдері бойынша нормаларды талқылады Парламент Сенатының депуаты, Нұрлан Бекназаров Конституциялық комиссия отырысында «Құрылтай», «Халық кеңесі» бөлімдеріндегі нормаларға тоқталды. Комиссия мүшесінің айтуынша, бір палаталы Парламентке өтуге байланысты қолданыстағы Конституцияның «Парламент» бөлімінің бірқатар баптарына оның құрылуы, сайлануы, құзіреті, өкілеттігі, заң қабылдау процестері мен құрамына қатысты маңызды өзгерістер енгізу көзделген. Бірқатар баптардың күші тұтастай алынып тасталады. «Жобаға сәйкес, Қазақстан Республикасының Құрылтайы – Қазақстан Республикасының заң шығару билігiн жүзеге асыратын ең жоғары өкiлдi органы болып саналады. Құрылтайдың өкілеттігі оның бірінші сессиясы ашылған кезден басталады және жаңадан сайланған Құрылтайдың бірінші сессиясының жұмысы басталған кезде аяқталады. Құрылтайдың ұйымдастырылуы мен…

Конституциялық комиссияның екінші отырысында ҚР Әділет министрі Ерлан Сәрсембаев Негізгі заңға бірқатар негізгі өзгерістерді ұсынды. Аталған өзгерістер азаматтардан, саяси партиялардан, қоғамдық ұйымдар мен сарапшылардан түскен ұсыныстарды ескере отырып әзірленді. Атап айтқанда, Үкіметтің, Конституциялық соттың, прокуратура және сот билігі органдарының жекелеген функцияларын, құқық қорғау тетіктерін, жергілікті өзін-өзі басқаруды, жекелеген аумақтарда арнайы құқықтық режим белгілеу қағидаттарын, сондай-ақ Конституцияға өзгерістер мен толықтырулар енгізу тәртібін регламенттейтін Конституцияның бөлімдері мен баптарына өзгерістер енгізу ұсынылады. Түзетулердің жеке блогы болашақ бір палаталы Парламенттің – Құрылтайдың қызметіне қатысты болады. Мысалы, төрағаны тағайындау, оның депутаттық корпусын қалыптастыру тәртібі және өзге де рәсімдік жағдайлар айқындалады. Ерлан Сәрсембаевтың айтуынша, Конституцияға өзгерістер…

Министр юстиции: изменения в Конституцию повысят предсказуемость и последовательность действий государства На втором заседании Комиссии по Конституционной реформе министр юстиции РК Ерлан Сарсембаев представил ряд ключевых изменений в Основной закон. Данные изменения были выработаны с учетом предложений, поступивших от граждан, политических партий, общественных организаций и экспертов. Изменения предлагается внести в разделы и статьи Конституции, регламентирующие отдельные функции Правительства, Конституционного суда, органов прокуратуры и судебной власти, правозащитные механизмы, местное самоуправление, принципы установления специального правового режима на отдельных территориях, а также порядок внесения изменений и дополнений в Конституцию. Отдельный блок поправок затронет деятельность будущего однопалатного Парламента – Курултая. В частности, регламентируется порядок…