23 тамыз 2026 жылы Қазақстанда Қазақстан Республикасы Құрылтайы депутаттарының сайлауы өтеді. Алдағы сайлау науқанының маңызы ерекше. Бұл – жаңартылған конституциялық модель аясында еліміздің жаңа жоғары өкілді органының депутаттарын сайлау үдерісі.
Кез келген сайлау – ең алдымен заңнама талаптарына, ашықтық, жариялылық және барлық қатысушылардың теңдігі қағидаттарына сәйкес өтуге тиіс маңызды қоғамдық-саяси үдеріс. Дауыс беруге дайындық кезеңінде сайлау комиссияларына, мемлекеттік органдарға, байқаушылар мен бұқаралық ақпарат құралдарына үлкен жауапкершілік жүктеледі.
Алдағы сайлауға дайындық оны тағайындаған сәттен бастап жүргізілуде. Орталық сайлау комиссиясы негізгі іс-шаралардың күнтізбелік жоспарын бекітіп, сайлау құжаттарының нысандарын, сайлаушылар тізімдерімен жұмыс жүргізу тәртібін айқындады. Сондай-ақ сайлау комиссиялары мүшелерін оқыту жұмыстары ұйымдастырылуда. Азаматтарды ақпараттандыруға және сайлау учаскелерінде қажетті жағдай жасауға ерекше көңіл бөлінуде.
Белгіленген модельге сәйкес Құрылтайға бес жыл мерзімге 145 депутат сайлануы тиіс. Осылайша, алдағы сайлау елдегі өкілді билік жүйесіндегі өзгерістерді іс жүзінде жүзеге асырудың маңызды кезеңдерінің біріне айналады.
Өңірлерде де ауқымды ұйымдастыру жұмыстары атқарылуда. Сайлаушылар тізімдері нақтыланып, дауыс беруге арналған үй-жайлардың дайындығы, сайлау учаскелерінің материалдық-техникалық қамтамасыз етілуі тексерілуде. Учаскелік сайлау комиссиялары мүшелерін оқыту жұмыстары жүргізілуде. Сонымен қатар барлық санаттағы азаматтар, оның ішінде мүгедектігі бар адамдар үшін сайлау учаскелерінің қолжетімділігін қамтамасыз ету маңызды бағыттардың бірі болып қала береді.
Ақпараттық сүйемелдеудің де маңызы зор. Сайлау науқаны кезінде тұрғындардың дауыс беру тәртібі мен уақыты, сайлау учаскелерінің орналасқан жері және өздерінің сайлау құқықтары туралы нақты әрі уақтылы ақпарат алуы маңызды. Бұл ретте ақпараттық материалдар бейтарап сипатта болып, сайлау үдерісінің қандай да бір қатысушысына артықшылық бермеуі тиіс.
Сайлау барысын байқауға да ерекше мән беріледі. Заңнамада байқаушылардың, оның ішінде шет мемлекеттер мен халықаралық ұйымдар өкілдерінің қатысуы қарастырылған. Олардың жұмысы белгіленген рәсімдердің сақталуына қоғамдық бақылау жасаудың маңызды тетіктерінің бірі болып табылады.
Алдағы дауыс беру күні Біржан сал ауданы үшін де, жалпы еліміз үшін де үлкен ұйымдастырушылық дайындықты талап етеді. Сайлау комиссияларының басты міндеті – барлық рәсімдердің заң аясында өтуін қамтамасыз ету, учаскелерде қажетті жағдай жасау және сайлау үдерісінің ашықтығы мен жариялылығын сақтау.
Сайлау күніне санаулы уақыт қалды. Осы кезеңде ақпараттың нақтылығы, заң талаптарының сақталуы және сайлау үдерісіне қатысушылардың өз міндеттеріне жауапкершілікпен қарауы айрықша маңызға ие.
23 тамызда сайлау жүйесінің ауқымды ұйымдастыру жұмыстарының кезекті кезеңі қорытындыланып, Қазақстан Республикасы Құрылтайының құрамы айқындалады. Дауыс беру қорытындылары заңнамада белгіленген тәртіппен шығарылып, сайлау үдерісі еліміздің өкілді билік жүйесін дамытудағы жаңа кезеңнің маңызды бөлігіне айналады.
Дина АҚЫШЕВА,
аудандық газетінің директоры-редакторы.
Біржан сал ауданы.
